W języku NLP często używamy słowa: submodalności. Oznacza ono rozróżnienia w ramach jednego z systemów reprezentacji (wzrokowy, słuchowy, kinestetyczny), które stanowią najmniejsze elementy składowe myśli.

Opisując jakąś scenę, możesz znaleźć w niej wiele szczegółów na które najczęściej nie zwraca się uwagi. Przypominając sobie np. wczorajszą rozmowę ze znajomym, możesz zauważyć w jakich kolorach jest ta scena, czy jest jasna czy ciemna, czy jest filmem czy obrazem, czy jest w 3-D czy płaska, czy w ramach czy krawędzie się rozmywają, czy słyszysz dźwięki, jeśli tak to jakiego natężenia, barwy, siły, czy czujesz coś (np. ucisk fotela, chłód/ciepło), itd. To są właśnie submodalności, czyli najmniejsze ?kawałeczki? składające się na całość.

Zdolność wyróżniania submodalności jest jedną z podstawowych umiejętności w NLP, stanowiącą podstawę do wielu technik NLP.

Jak określać submodalności?

Submodalności mogą być dwuwartościowe (jak przełącznik, np. ciemne/jasne) lub płynnie zmieniające się. Najczęściej nie zwracamy uwagi na takie szczegóły, jednak warto jest je opanować (jako podstawę do innych ćwiczeń z NLP). Poniżej wypisałem najważniejsze submodalności.

I. Submodalności wzrokowe (dotyczą obrazu)

• asocjacja (widzisz obraz własnymi oczami) / dysocjacja (patrzysz na siebie jak w kinie)
• kolorowy / czarnobiały
• obramowany (wyraźne krawędzie, ramy) / nieograniczony
• głębia (2-D, 3-D) / płaskie
• lokalizacja (góra, dół, prawo, lewo, przekątne)
• odległość (cm, metry)
• rozmiar (cm, metry)
• jasność / ciemność (natężenie światła)
• kontrast / brak kontrastu
• przejrzystość (zamglony, zogniskowany)
• obraz (nieruchomy) / film
• prędkość (dot. filmu  szybko, wolno, normalnie)
• liczba obrazów, podzielność / niepodzielność

II. Submodalności słuchowe

• siła głosu (głośno, cicho)
• stereo / mono
• słowa / dźwięki
• ton (łagodny, zgrzytliwy, ironiczny)
• wysokość tonu
• barwa
• rytm
• lokalizacja (skąd dobiega)
• odległość od źródła
• czas trwania
• ciągły / urywany
• szybkość
• klarowność (zrozumiały, stłumiony)
• liczba dźwięków

III. Submodalności kinestetyczne

• intensywność
• lokalizacja
• położenie
• temperatura
• siła nacisku
• rozległość (punktowo, obszarowo)
• struktura (gładki, szorstki)
• waga (lekki, ciężki)
• czas oddziaływania (chwilowo, rytmicznie, ciągle)
• kształt

Submodalności są jak klocki, z których zbudowany jest każdy obraz, dźwięk i uczucie. Najbardziej interesujący nie jest sam fakt ich rozróżnienia, ale to co staje się gdy zaczynamy je zmieniać (na ich zmianie polega wiele technik NLP). Okazuje się bowiem, że zmieniając submodalności doświadczenia, możemy zmienić charakter tego doświadczenia. Zazwyczaj największy wpływ i znaczenie wspomnień mają właśnie submodalności tego doświadczenia, a nie jego treść.

Co to może dla Ciebie oznaczać? Chociażby to, że dostajesz właśnie panel sterujący swoimi wspomnieniami, i związanymi z nimi uczuciami/emocjami. Jeśli np. masz jakieś niemiłe wspomnienie, które Tobie od lat przeszkadza, możesz pozmieniać jego submodalności i emocje miną!

Zrób taki eksperyment. Wyobraź sobie, że jesteś w kolejce górskiej. Stwórz obraz w pełnej asocjacji, tzn. tak abyś był w tym obrazie i widział własnymi oczami. Teraz zobacz jak kolejka jedzie i na samym szczycie zaczyna jechać niemal pionowo w dół. Jakie masz uczucia?

A teraz powtórz tą samą sytuację, patrząc na siebie z pozycji obserwatora (dysocjacja), czyli stojąc kilkanaście metrów od kolejki. Jakie teraz masz uczucia?

Jeśli zrobisz dobry obraz (rzeczywisty, żywy), zauważysz, że w asocjacji Twoje ciało zacznie reagować na obraz (serce przyśpieszy, zmienią się źrenice, zaczniesz szybciej oddychać). Natomiast w dysocjacji, ciało pozostanie neutralne w stosunku do obrazu.

Jeśli masz problem z kolejką (wyobraźnia), przywołaj jakąś sytuację o dużym znaczeniu emocjonalnym. Wyobraź sobie jak jesteś w tej sytuacji (asocjacja), pomyśl co czujesz. Następnie zrób drugi obraz, zdysocjowany. Jak bardzo zmieniły się emocje?

Submodalności ? ćwiczenia NLP

Pobaw się kilkoma obrazami, zmieniając po kolei wszystkie submodalności. Najpierw każdą osobno, następnie wszystkie razem. Zaobserwuj co się zmienia i w jakim stopniu. Sprawdź, które z nich przynoszą najsilniejsze zmiany. Poniższe schematy ćwiczeń ułatwią Ci zadanie.

Submodalności ? Analiza kontrastowa

A) Określenie parametrów obrazu

• Opisz wspomnienie, określając parametry obrazu wspomnienia (wielkość, odległość, jasność, kolorystyka, dźwięki, uczucia)
• Zanotuj submodalności.
• Wykonaj ćwiczenie dla min. 2 obrazów pozytywnych i 2 negatywnych. Następnie zrób porównanie.

B) Osłabianie nieprzyjemnych wspomnień

1. Znajdź w pamięci nieprzyjemne sytuacje które pamiętasz.
2. Określ submodalności tej sytuacji
3. Zmieniaj submodalności do tego stopnia, aż siła oddziaływania wspomnienia zmniejszy się. Zrób takie zmiany, jak: przyciemnianie, oddalanie, zmniejszanie obrazu, tłumienie/zakłócanie dźwięków, jeśli to film ? zmień na nieruchomy obraz.
4. Złam stan (pomyśl o czymś zupełnie innym, np. policz ile przedmiotów znajduje się w pokoju po prawej stronie)
5. Sprawdź jak zmienił się stan, gdy przypominasz sobie wspomnienie

C) Osłabianie wewnętrznego krytyka

1. Określ submodalności głosu wewnętrznego, który jest dla Ciebie negatywny
2. Zmień jego submodalności (oddal, zmień barwę, ton, szybkość głosu, lokalizację) do tego stopnia, aż jego siła będzie najmniejsza
3. Złam stan
4. Przywołaj głos (krytyka), zauważ co się zmieniło.

D) Wzmacnianie pozytywnych wspomnień

1. Znajdź w pamięci najprzyjemniejsze wspomnienie.
2. Określ jego submodalności.
3. Zwiększ takie parametry, jak jasność, kontrast, przybliż obraz, wejdź w niego (jeśli jesteś w dysocjacji to zasocjuj się), nadaj więcej kolorów, powiększ obraz, zmień na panoramiczny, itd.
4. Sprawdź o ile przyjemne uczucia związane z obrazem wzrosły
5. Jeśli jest to użyteczny stan (emocja), możesz ją zakotwiczyć.

Submodalności w praktyce

Teraz znając submodalności, naucz się z nich korzystać. Możesz pozmieniać swoje wspomnienia w ten sposób, aby pozytywne były silniejsze, a negatywne słabsze.

Submodalności możesz wykorzystać do wzbudzania motywacji. Najpierw znajdź wspomnienie sytuacji, gdy byłeś absolutnie zmotywowany do działania. Określ i zanotuj jego submodalności. Następnie stwórz obraz czynności którą masz do wykonania (a brakuje Ci motywacji). Teraz nadaj temu obrazowi parametry (submodalności) obrazu, w którym byłeś zmotywowany. Jeśli prawidłowo wykonasz ćwiczenie, zauważysz zmianę.

Kolejny sposób wykorzystania to radzenie sobie ze stresem. Przywołaj obraz sytuacji, gdy jesteś zestresowany. Określ i zanotuj submodalności. Następnie przywołaj do pamięci sytuację, gdzie jesteś w pełni wyluzowany. Określ i zanotuj submodalności. Porównaj obrazy, zaznacz czym się różnią. Odtąd, gdy zdarzy Ci się stresować przed jakąś sytuacją, zmień submodalności obrazu stresującego, na obraz wyluzowania. Jest to prosty zabieg, ale skuteczny!

Jest wiele sposobów wykorzystana submodalności. Wszystko zależy od Twojej pomysłowości, kreatywności!

Jeśli temat cie interesuje polecam ci książkę Richarda Bandlera założyciela NLP . Moim zdaniem pozycja obowiązkowa.

Kliknij na okładkę by przejść do sklepu

Umysł. Jak z niego wreszcie korzystać?

Richard Bandler

Rozwój osobisty

Dowiedz się w jaki sposób działa Twój umysł i wykorzystaj tę wiedzę w praktyce! Poznaj tajemnice Richarda Bandlera – ojca NLP.

Bardzo często zdarza się tak, że ludzie poświęcają znacznie więcej czasu na przeczytanie instrukcji do swojego nowego sprzętu elektronicznego niż na poznanie zasad działania własnego umysłu. Problem leży w braku fundamentalnej edukacji. Wiedzy zawartej w tej książce nie zdobędziesz na szkolnych lekcjach.

Czego dowiesz się z tej publikacji?

• W jaki sposób kierować własnym umysłem tak, abyś to Ty miał decydujący wpływ na Twoje życie ? a nie inni ludzie.
• Dlaczego tak istotny jest punkt widzenia i w jaki sposób używać technik, które sprawią, że poczujesz się szczęśliwszy.
• Dlaczego popełnianie błędów wcale nie jest złe ? a wręcz przeciwnie, gdyż im więcej błędów popełnisz, tym bliżej sukcesu jesteś.
• W jaki sposób możesz właściwie zdefiniować swoją drogę do celu, a potem konsekwentnie
  i pewnie nią kroczyć.
• Nauczysz się rozumieć to, co w tej chwili było dla Ciebie niejasne ? dzięki specjalnym technikom teraz to się zmieni.
• Zamienisz negatywne przekonania na te właściwe ? nazywa się to łamaniem wzorców i jest bardzo pożyteczne dla Twojego samopoczucia.
• Poznasz rewolucyjne techniki uczenia się, dzięki którym będziesz czerpał z życia nie tylko wiedzę, ale także radość.
• Nauczysz się przełamywać własne lęki i zwalczać fobie ? dosłownie w ciągu kilku minut. O ile zechcesz, aby tak właśnie było.
• Poznasz liczne sposoby na to, aby Twoje życie stało się jeszcze piękniejsze i bardziej kolorowe.

Bo przecież o to właśnie w nim chodzi! Nie sztuką jest przejść przez życie zupełnie przeciętnie. Sztuką jest się czymś wyróżnić. I tym właśnie zajmuje się neurolingwistyczne programowanie. Być może w tej publikacji odnajdziesz coś, co zmieni Twoje myślenie na temat samego siebie ? i to w 100%. Na pewno jednak ta publikacja zaopatrzy Cię w wiedzę, którą naprawdę trudno zdobyć gdzie indziej. Ale uważaj! Niektóre spostrzeżenia i wypowiedzi Bandlera są bardzo kontrowersyjne :-)

Kim Jest Richard Bandler?